Thông gió nhà xưởng: Giải pháp giảm nhiệt và khử độc hiệu quả

Hệ thống thông gió nhà xưởng giúp giảm nhiệt và cải thiện môi trường sản xuất

Thông gió nhà xưởng là gì?

Thông gió cho nhà xưởng là quá trình tổ chức luồng không khí lưu thông liên tục giữa bên trong và bên ngoài nhà xưởng nhằm loại bỏ khí nóng, bụi bẩn, mùi hôi và các khí độc phát sinh trong quá trình sản xuất. Không khí ô nhiễm được đưa ra ngoài, đồng thời không khí tươi được cấp vào, giúp duy trì môi trường làm việc an toàn và dễ chịu hơn.

Khác với làm mát, thông gió không trực tiếp làm giảm sâu nhiệt độ, mà tập trung vào việc cải thiện chất lượng không khí và giảm tích tụ nhiệt. Tuy nhiên, đây lại là nền tảng bắt buộc trước khi triển khai bất kỳ giải pháp làm mát nào.

Vai trò của hệ thống thông gió nhà xưởng:

• Giảm tích tụ nhiệt và độ ẩm trong không gian sản xuất: Hệ thống thông gió giúp khí nóng và hơi ẩm được thoát ra ngoài liên tục, hạn chế tình trạng oi bức, ngột ngạt trong nhà xưởng, đặc biệt vào mùa nắng nóng.
• Loại bỏ bụi, mùi, khí độc, hơi hóa chất: Quá trình thông gió giúp cuốn trôi các tác nhân gây ô nhiễm phát sinh trong sản xuất, góp phần làm sạch không khí và giảm nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe.
• Cải thiện sức khỏe và năng suất người lao động: Môi trường làm việc thông thoáng giúp người lao động tập trung hơn, giảm mệt mỏi và nâng cao hiệu quả công việc.
• Giảm nguy cơ cháy nổ, tai nạn lao động: Việc hạn chế tích tụ khí nóng và khí độc giúp giảm rủi ro cháy nổ, đảm bảo an toàn sản xuất.
• Kéo dài tuổi thọ máy móc, thiết bị: Không khí lưu thông tốt giúp giảm ăn mòn, hạn chế hư hỏng do nhiệt và độ ẩm cao.

Nguyên lý thông gió nhà xưởng

Nguyên lý của thông gió nhà xưởng dựa trên sự chênh lệch nhiệt độ và áp suất không khí, từ đó tạo ra dòng không khí lưu thông tự nhiên hoặc cưỡng bức.

Nguyên lý đối lưu không khí

Nguyên lý đối lưu không khí trong thông gió tự nhiên nhà xưởng

Không khí nóng có khối lượng riêng nhẹ hơn nên sẽ có xu hướng bốc lên cao và thoát ra ngoài thông qua mái hoặc các cửa xả gió. Ngược lại, không khí mát và nặng hơn từ môi trường bên ngoài sẽ tràn vào bên trong từ các vị trí thấp, tạo thành vòng đối lưu tự nhiên. Cơ chế này thường được áp dụng cho các nhà xưởng thông thoáng, ít che chắn.

Nguyên lý hút – đẩy cưỡng bức

Đối với những nhà xưởng kín hoặc có lượng nhiệt phát sinh lớn, hệ thống quạt thông gió sẽ tạo ra áp suất âm để hút khí nóng, bụi bẩn và khí độc ra ngoài, đồng thời cấp khí tươi vào bên trong. 

Cách này giúp kiểm soát luồng gió chủ động, ổn định và hiệu quả hơn, không phụ thuộc vào điều kiện thời tiết, đúng theo nguyên lý thông gió nhà xưởng hiện đại.

Các mô hình thông gió nhà xưởng phổ biến hiện nay

Thông gió tự nhiên

Thông gió tự nhiên là mô hình tận dụng các yếu tố sẵn có từ môi trường như hướng gió và sự chênh lệch nhiệt độ giữa trong và ngoài nhà xưởng để hình thành dòng đối lưu không khí. Không khí nóng bên trong được thoát ra ngoài, đồng thời không khí mát từ môi trường xung quanh tự động đi vào, giúp không gian sản xuất trở nên thông thoáng hơn. 

Hệ thống thông gió tự nhiên thường bao gồm:

• Mái thông gió nhà xưởng: Giúp thoát khí nóng tích tụ ở khu vực phía trên
• Cửa thông gió nhà xưởng: Hỗ trợ đưa không khí tươi vào bên trong
• Ô lấy sáng kết hợp thông gió: Vừa tận dụng ánh sáng tự nhiên vừa tăng khả năng trao đổi không khí

Ưu điểm mô hình:

• Chi phí đầu tư và vận hành thấp
• Không tiêu thụ điện năng, tiết kiệm chi phí
• Kết cấu đơn giản, ít hỏng hóc, dễ bảo trì

Hạn chế:

• Hiệu quả phụ thuộc nhiều vào điều kiện thời tiết và hướng gió
• Khó kiểm soát chính xác lưu lượng không khí
• Không phù hợp với nhà xưởng kín hoặc các xưởng phát sinh nhiều nhiệt

Mô hình thông gió tự nhiên thường chỉ phù hợp với các nhà xưởng nhỏ, mật độ máy móc thấp hoặc kết hợp làm giải pháp bổ trợ.

Thông gió cưỡng bức

Thông gió cưỡng bức sử dụng quạt để kiểm soát luồng không khí

Thông gió cưỡng bức sử dụng hệ thống quạt thông gió nhà xưởng để chủ động hút không khí nóng, bụi bẩn ra ngoài và cấp không khí tươi vào bên trong. Đây là mô hình được áp dụng rộng rãi nhất trong các khu công nghiệp hiện nay nhờ khả năng kiểm soát hiệu quả môi trường sản xuất.

Ưu điểm:

• Hiệu quả thông gió cao và ổn định trong nhiều điều kiện khác nhau
• Chủ động kiểm soát lưu lượng và hướng gió
• Phù hợp với nhà xưởng kín, diện tích lớn hoặc sinh nhiệt cao

Nhược điểm:

• Chi phí đầu tư ban đầu cao hơn thông gió tự nhiên
• Cần tính toán kỹ để tránh ồn, rung

Hai mô hình thông gió trên cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên đặc điểm công trình, quy mô sản xuất và ngân sách đầu tư để lựa chọn giải pháp phù hợp và đạt hiệu quả lâu dài.

Hệ thống thông gió nhà xưởng gồm những thành phần nào?

Hệ thống quạt thông gió nhà xưởng

Quạt được xem là “trái tim” của hệ thống thông gió nhà xưởng, quyết định trực tiếp đến lưu lượng và khả năng trao đổi không khí. Tùy theo đặc điểm không gian, quy mô nhà xưởng và mức độ phát sinh nhiệt, doanh nghiệp có thể lựa chọn các loại quạt phù hợp như:

• Quạt hút vuông gắn tường: thường được sử dụng để hút khí nóng, bụi và mùi ra ngoài nhanh chóng
• Quạt composite: phù hợp với môi trường có hóa chất hoặc độ ẩm cao
• Quạt ly tâm cho hệ thống ống dài: đáp ứng nhu cầu dẫn khí đi xa hoặc qua nhiều nhánh ống

Việc lựa chọn đúng loại quạt với lưu lượng, áp suất và vật liệu phù hợp giúp hệ thống vận hành bền bỉ, giảm tiêu hao điện năng và hạn chế hư hỏng. Đồng thời, quạt được thiết kế đúng công suất còn giúp giảm chi phí bảo trì và tăng tuổi thọ toàn bộ hệ thống.

Ống thông gió – mái – cửa thông gió nhà xưởng

Ống thông gió và cửa gió giúp phân phối luồng không khí đồng đều trong nhà xưởng

Bên cạnh quạt, hệ thống ống thông gió nhà xưởng đóng vai trò dẫn hướng luồng không khí đến đúng khu vực cần xử lý, đặc biệt trong các xưởng có nhiều điểm phát sinh bụi, mùi hoặc khí nóng cục bộ. Mái và cửa thông gió được bố trí hợp lý sẽ hỗ trợ quá trình hút – xả khí, tạo dòng đối lưu hiệu quả hơn.

Việc kết hợp đồng bộ giữa ống thông gió, mái và cửa mang lại nhiều lợi ích như:

• Tăng hiệu quả trao đổi không khí, giúp không gian sản xuất thông thoáng hơn
• Giảm điểm nóng cục bộ, hạn chế tích tụ nhiệt tại các khu vực máy móc hoạt động liên tục
• Hạn chế thất thoát lưu lượng, đảm bảo hệ thống vận hành đúng thiết kế và đạt hiệu quả tối ưu

Mỗi bộ phận đảm nhiệm một vai trò riêng trong việc tạo luồng không khí lưu thông liên tục, giúp loại bỏ khí nóng, bụi bẩn và các tác nhân gây ô nhiễm trong quá trình sản xuất. Khi các thành phần này được lựa chọn và bố trí hợp lý, hệ thống sẽ vận hành ổn định, hiệu quả và tiết kiệm chi phí dài hạn.

Tiêu chuẩn thông gió nhà xưởng cần tuân thủ

Hệ thống quạt thông gió lắp mái nhà xưởng

Đây là cơ sở quan trọng để đánh giá mức độ an toàn và chất lượng môi trường làm việc trong không gian sản xuất. Việc tuân thủ đúng tiêu chuẩn không chỉ giúp cải thiện điều kiện lao động mà còn đảm bảo hoạt động sản xuất diễn ra ổn định và bền vững.

• Căn cứ xây dựng tiêu chuẩn: Tiêu chuẩn thông gió được xác định dựa trên diện tích nhà xưởng, ngành nghề sản xuất, số lượng lao động và mức độ phát sinh nhiệt, bụi, mùi hoặc khí độc trong quá trình vận hành.
• Số lần trao đổi không khí: Đây là chỉ số quan trọng phản ánh khả năng thay thế không khí ô nhiễm bằng không khí tươi trong một đơn vị thời gian, giúp duy trì môi trường làm việc thông thoáng.
• Lưu lượng gió theo diện tích: Lưu lượng gió cần được tính toán phù hợp với diện tích nhà xưởng để đảm bảo không khí được phân bố đều, tránh tình trạng thiếu gió cục bộ.
• Giới hạn nhiệt độ và độ ẩm: Tiêu chuẩn thông gió nhà xưởng quy định mức nhiệt độ và độ ẩm cho phép nhằm đảm bảo sức khỏe người lao động và hạn chế ảnh hưởng đến máy móc, thiết bị.
• Yêu cầu riêng cho từng ngành nghề: Các nhà xưởng phát sinh nhiều bụi, mùi hoặc hơi hóa chất cần tiêu chuẩn thông gió cao hơn so với nhà xưởng thông thường.
• Ý nghĩa của việc tuân thủ tiêu chuẩn: Hệ thống thông gió đạt chuẩn giúp nâng cao năng suất lao động, giảm rủi ro an toàn và hạn chế các vấn đề pháp lý trong quá trình kiểm tra, thanh tra.

Thiết kế và lắp đặt hệ thống thông gió nhà xưởng

Thiết kế hệ thống thông gió nhà xưởng

Bản vẽ thông gió nhà xưởng trong giai đoạn thiết kế kỹ thuật

Thiết kế thông gió nhà xưởng là bước nền tảng quyết định hiệu quả hoạt động và độ bền của toàn bộ hệ thống trong quá trình vận hành. Quá trình này cần được thực hiện bài bản, dựa trên các yếu tố kỹ thuật và điều kiện thực tế của công trình.

• Khảo sát hiện trạng nhà xưởng: Đánh giá diện tích, chiều cao, kết cấu không gian, mật độ máy móc và các nguồn phát sinh nhiệt, bụi, mùi hoặc khí độc.
• Tính toán lưu lượng và hướng gió: Xác định lưu lượng không khí cần thiết cho từng khu vực nhằm đảm bảo trao đổi không khí đồng đều, tránh tình trạng thiếu gió cục bộ.
• Lựa chọn phương án thiết kế phù hợp: Quyết định sử dụng thông gió tự nhiên, thông gió cưỡng bức hoặc kết hợp cả hai để tối ưu hiệu quả và chi phí.
• Bố trí thiết bị hợp lý: Xác định vị trí lắp đặt quạt, hệ thống ống dẫn, mái và cửa thông gió sao cho luồng khí lưu thông hiệu quả nhất.
• Lập bản vẽ thông gió nhà xưởng: Bản vẽ thể hiện chi tiết sơ đồ luồng gió, vị trí thiết bị và thông số kỹ thuật, giúp quá trình thi công chính xác và đồng bộ.

Thiết kế bài bản ngay từ đầu giúp hệ thống vận hành ổn định, tiết kiệm chi phí đầu tư, hạn chế sửa chữa và nâng cao hiệu quả lâu dài.

Lắp đặt hệ thống thông gió nhà xưởng

Thi công lắp đặt hệ thống thông gió nhà xưởng theo đúng thiết kế

Đây là giai đoạn quan trọng nhằm đảm bảo các tính toán trong thiết kế được triển khai chính xác ngoài thực tế. Quá trình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa bản vẽ kỹ thuật, thiết bị sử dụng và điều kiện thi công tại công trình. Nếu lắp đặt không đúng kỹ thuật, hệ thống thông gió sẽ khó đạt được hiệu quả như mong muốn và phát sinh chi phí điều chỉnh về sau.

Một số lỗi phổ biến thường gặp trong quá trình lắp đặt hệ thống thông gió nhà xưởng gồm:

• Bố trí quạt không đúng vị trí: Quạt đặt sai cao độ hoặc sai hướng gió khiến luồng không khí lưu thông kém, không xử lý được khí nóng và bụi tại khu vực cần thiết.
• Tính sai lưu lượng gió: Lưu lượng quạt không phù hợp với diện tích và đặc thù sản xuất dẫn đến thông gió không đủ hoặc gây lãng phí điện năng.
• Thi công thiếu đồng bộ giữa quạt và ống: Hệ thống ống dẫn lắp đặt không đúng kích thước hoặc kết nối kém làm giảm hiệu suất toàn bộ hệ thống.

Xem thêm: 5 sai lầm thường gặp khi thi công khiến hệ thống quạt thông gió nhanh hỏng

NP Việt Nam cung cấp giải pháp thông gió nhà xưởng toàn diện

NP Việt Nam cung cấp thiết bị và giải pháp thông gió làm mát nhà xưởng

NP Việt Nam là đơn vị chuyên cung cấp giải pháp thông gió nhà xưởng trọn gói, kết hợp giữa thiết bị chất lượng và dịch vụ thi công chuyên nghiệp, đáp ứng đa dạng nhu cầu của các nhà xưởng sản xuất hiện nay.

• Hệ sinh thái thiết bị thông gió đồng bộ: NP Việt Nam sở hữu và phân phối thương hiệu quạt thông gió công nghiệp NAKO, được thiết kế chuyên dụng cho môi trường nhà xưởng với lưu lượng lớn, độ bền cao và khả năng vận hành ổn định. Bên cạnh đó là hệ thống ống gió, cửa gió được gia công theo yêu cầu, giúp tối ưu luồng không khí và nâng cao hiệu quả thông gió tổng thể.
• Giải pháp làm mát bằng hơi nước hiệu quả: Hệ thống thông gió làm mát bằng hơi nước với máy làm mát công nghiệp NAKO và tấm làm mát HAFUJI. Sản phẩm được đánh giá cao nhờ khả năng làm mát hiệu quả, tiết kiệm điện năng và phù hợp với điều kiện khí hậu nóng ẩm tại Việt Nam.
• Thi công và lắp đặt trọn gói: NP Việt Nam trực tiếp tư vấn, thiết kế và thi công hệ thống, đảm bảo sự đồng bộ giữa thông gió và làm mát, giúp hệ thống vận hành đúng kỹ thuật và bền bỉ theo thời gian.
• Định hướng giải pháp lâu dài: Doanh nghiệp có thể tham khảo thêm giải pháp thông gió kết hợp làm mát để tối ưu hiệu quả sử dụng và chi phí vận hành cho nhà xưởng.

Liên hệ NP Việt Nam – Hotline: 033 998 5885 để được tư vấn giải pháp thông gió nhà xưởng phù hợp nhất.

Xem thêm:

Hệ thống làm mát nhà xưởng hiệu quả và tiết kiệm chi phí​

Hệ thống làm mát bằng nước: Cấu tạo, nguyên lý, ưu nhược điểm và ứng dụng thực tế

Nên chọn hệ thống làm mát bằng không khí hay hệ thống làm mát bằng hơi nước?